Jak działa kratom?
kratom działanie · kratom jak działa · kratom czy to opioid
Stan na:
Krótka odpowiedź: główne alkaloidy kratomu — mitragynina i 7-hydroksymitragynina — wiążą się z receptorem μ-opioidowym i częściowo go aktywują. Dlatego działanie kratomu opisuje się jako „opioidowe”, choć mechanizm różni się od morfiny.
Kratom — jak działa na poziomie receptorów?
Kratom jak działa?
Badanie Kruegel i in. (2016) wykazało, że mitragynina i 7-OH są częściowymi agonistami ludzkiego receptora μ-opioidowego, kompetycyjnymi antagonistami receptorów κ i δ oraz agonistami „ukierunkowanymi na białko G” — nie rekrutują β-arestyny. WHO (2021) potwierdza częściowy agonizm μ i dodaje, że mitragynina wiąże się również z receptorami adrenergicznymi, serotoninowymi i dopaminowymi.
Uwaga na rozbieżność w źródłach: starszy profil EUDA nazywa te związki „pełnymi agonistami” receptora μ. Nowsze dane (Kruegel 2016, WHO 2021) mówią o agonizmie częściowym — i to ten opis przyjmujemy.
Rola wątroby
Część działania mitragyniny wynika z tego, że wątroba przekształca ją — za pośrednictwem enzymu CYP3A4 — w silniejszą 7-OH. W badaniach na myszach stężenia powstającej 7-OH w mózgu wyjaśniały większość działania przeciwbólowego mitragyniny (Kruegel i in., 2019). Dlatego leki i substancje wpływające na CYP3A4 mogą zmieniać efekt — zob. interakcje.
Kratom — działanie zależne od ilości
EUDA opisuje, że mniejsze ilości działają pobudzająco, a większe uspokajająco i opioidowo. Tradycyjnie w Azji Południowo-Wschodniej żuto niewielkie ilości liści przeciw zmęczeniu przy pracy. Nie podajemy progów ani ilości: zawartość alkaloidów różni się między produktami kilkakrotnie, a w Polsce kratom jest środkiem odurzającym.
Kratom — czy to opioid?
Kratom czy to opioid?
Farmakologicznie jego główne alkaloidy działają na receptory opioidowe, a FDA określa skoncentrowane produkty 7-OH mianem „nowego zagrożenia opioidowego”. Kratom pochodzi jednak z zupełnie innej rośliny niż mak, a jego główne alkaloidy to inne związki niż morfina. WHO zauważyła, że objawy odstawienia po kratomie są zwykle łagodniejsze niż po morfinie — ale występują.
Czy kratom działa przeciwbólowo?
Działanie przeciwbólowe opisano w badaniach na zwierzętach (np. Kruegel i in., 2019). Niemiecki urząd ds. leków BfArM podkreśla, że kratom nie jest dopuszczony jako lek, a jego bezpieczeństwo i skuteczność nie zostały wystarczająco zbadane. Według FDA nie istnieje też zatwierdzony lek z 7-OH. Nie traktuj kratomu jako leku.
Źródła
- Kruegel A.C. i in., J. Am. Chem. Soc. 2016 (PMID 27192616). pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Kruegel A.C. i in., ACS Central Science 2019 (PMID 31263758). pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- WHO, 44th Expert Committee on Drug Dependence — Annex 1 (kratom, mitragynina, 7-OH) (październik 2021). cdn.who.int
- EUDA (Agencja Unii Europejskiej ds. Narkotyków) — Kratom drug profile. euda.europa.eu
- U.S. FDA — 7-Hydroxymitragynine (7-OH): An Assessment of the Scientific Data and Toxicological Concerns Around an Emerging Opioid Threat (lipiec 2025). fda.gov
- U.S. FDA — FDA Takes Steps to Restrict 7-OH Opioid Products Threatening American Consumers (29.07.2025). fda.gov
- U.S. FDA — FDA and Kratom (2.12.2025). fda.gov
- BfArM (Niemcy), komunikat prasowy 09/25 o kratomie (1.07.2025). bfarm.de